Ahad, 6 Disember 2009

PERSOALAN TATABAHASA

SOALAN :
Assalamu'alaikum En. Ghalib. Saya ingin penjelasan En. Ghalib tentang kekeliruan penggunaan kata 'perlantikan' dan 'pelantikan'. Selama ini saya gunakan kata 'pelantikan' seperti berikut:
Contoh ayat : Pelantikan Wardah sebagai Ketua Pengawas amat menyeronokkannya.

Penggunaan kata 'kawat' dan 'kawad':

Contoh ayat : Mereka menjalani latihan kawat/kawad kaki petang semalam..

Antara penggunaan kata di bawah, yang mana satukah yang betul?:
Garisi perkataan atau gariskan perkataan dalam ayat?

Terima kasih
Drp:
Wardah Munirah

Jawaban:
1. Perlantikan atau pelantikan
Untuk menyelesaikan masalah ini, lihatlah proses transformasi yang berlaku dalam pembentukan perkataan pelantikan.

Lantik ----- melantik ----- pelantikan
Lantik ---- berlantik ----- perlantikan

Jika perkataan `berlantik’ wujud dalam bahasa Melayu, maka perkataan `perlantikan’ juga wujud. Mengikut proses di atas, perkataan `perlantikan’ wujud berdasarkan perkataan `melantik’ bukan daripada perkataan `berlantik’. Dari segi makna pula, perkataan `pelantikan’ bermaksud `perbuatan melantik’.

Kesimpulannya, perkataan `pelantikan’ baku, manakala perkataan `perlantikan’ tidak baku.

2. Kawat atau Kawad

Kamus Pelajar Terbitan KBSM tidak membezakan makna perkataan `Kawat’ dengan `Kawad’. Maksud pertama yang dikemukakan ialah 1. tali yang dibuat daripada logam atau dawai: Ayat contoh:

1. Karan elektrik mengalir melalui ~ tembaga.

Maksud yang kedua ialah berita atau khabar seperti kawat telegram atau menerima kawat yang bermaksud menerima berita yang disampaikan dengan telegram. kawat berduri yang bermaksud kawat yang berduri untuk dibuat pagar. Kawat mata punai bermaksud kawat beranyamn yang biasanya digunakan untuk membuat reban.

Selain itu, kawat atau berkawat bermaksud berjalan dgn rentak kaki yg sama; berbaris; mengadakan perbarisan.

Kamus Dewan Edisi Empat pula membezakan perkataan `kawat’ dengan `kawad’.

`Kawat’ ialah tali yang dibuat daripada logam atau dawai. Ayat contoh:
1.Karan elektrik mengalir melalui kawat tembaga.

Selain itu, perkataan `kawat’ apabila digabungkan dengan perkataan tertentu akan membawa makna tertentu seperti berita kawat atau khabar kawat atau surat atau kawat telegram. Ayat contoh:

2. Besoknya Pak Wir telah mengirim kawat kepada menantunya

Seterusnya, kawat berduri bermaksud kawat (dawai) yang berduri atau berkait-kait tajam digunakan untuk membuat pagar .

Kawad pula ialah perbarisan oleh anggota pasukan seragam, terutamanya tentera dan polis yg me¬libatkan pergerakan kaki, tangan dan badan serentak.

Daripada perkataan kawad, wujud perkataan kawad cam, kawad kaki, kawad perpisahan, kawad senjata, dan sebagainya.

Kawad cam ialah proses mengecam orang yang disyaki dalam sesuatu jenayah dengan membariskan mere¬ka di hadapan pihak berkuasa atau orang yg dianiayai.

Kawad kaki ialah kawad oleh anggota pasukan pakaian seragam, terutamanya tentera dan polis yang mengutamakan pergerakan kaki serentak.

Kawad perpisahan ialah kawad yang diadakan bagi meraikan perpisahan seseorang pegawai tinggi (spt polis dan tentera) yang akan bersara.

Kawad senjata ialah kawad (polis, tentera dsb) dengan mem¬bawa senjata api spt M16

Kesimpulannya, perkataan `kawad’ tidak terdapat dalam Kamus Pelajar Terbitan KBSM. Kamus ini pula memberikan pelbagai maksud kawat termasuk kawat yang digunakan sebagai kawat berduri dan juga kawad kaki. Kamus Dewan Edisi Empat pula membezakan penggunakan perkataan `kawat ’ dengan `kawad’. Persoalannya ialah Kamus manakah yang menjadi rujukan utama kita? Oleh sebab Kamus Pelajar Terbitan KBSM diiktiraf sebagai kamus yang baku, maka perkataan yang seharusnya diterima ialah kawat. Dari segi peribadi pula, saya lebih bersetuju dengan makna perkataan `kawat’ dan `kawad’ yang dikemukakan dalam Kamus Dewan Edisi Empat.

3. Garisi atau Gariskan
`Garisi’ berasal daripada perkataan `menggarisi’, manakala `gariskan’ berasal daripada perkataan `menggariskan’. Perkataan `menggarisi` hanya terdapat dalam Kamus Pelajar. Perkataan `menggariskan’ pula terdapat dalam Kamus Pelajar dan Kamus Dewan Edisi Empat.

Menurut Kamus Pelajar Terbitan KBSM, perkataan `menggarisi’ bermaksud memberi bergaris pada, manakala perkataan `menggariskan’ bermaksud menggunakan sesuatu untuk membuat garis atau membuat garis dengan sesuatu:

Ayat contoh:
1. Anaknya telah menggariskan hujung paku itu pada dinding rumahnya.
Kamus Dewan Edisi Empat pula tidak memasukkan perkataan `menggarisi’. Kamus ini memberikan makna `menggariskan’ sebagai membuat garis pada sesuatu atau menandakan sesuatu dengan garis: Ayat contoh:

2. Anda dikehendaki menggariskan perkataan-perkataan yang dieja salah.
Dari segi makna, Kamus Pelajar membezakan makna perkataan `menggarisi’ dan `menggariskan’, manakala Kamus Dewan Edisi Keempat memberikan makna `menggariskan’ sama dengan perkataan `menggarisi’ dalam Kamus Pelajar.

Dari segi ketepatan, makna perkataan `menggarisi’ dan `menggariskan’ yang dikemukakan oleh Kamus Pelajar Terbitan KBSM lebih tepat. Perkataan `menggarisi’ ini sebenarnya diperkenalkan oleh Pak Asraf.

Kamus Dewan Edisi Keempat pula tidak memasukkan entri `menggarisi’ kerana dari segi korpus, perkataan ini jarang-jarang digunakan untuk maksud `memberikan garis pada sesuatu’. Perkataan yang selalu digunakan selama ini untuk memberikan maksud membuat garis pada sesuatu ialah `menggariskan`. Oleh sebab Kamus Pelajar Terbitan KBSM merupakan kamus yang baku, pelajar atau guru hendaklah menggunakan perkataan `menggarisi’ yang membawa maksud `meletakkan garis pada sesuatu’.

Daripada :
Cikgu Ghalib
Catatan: Soalan yang dikemukakan oleh saudari akan saya masukkan dalam blog saya sebanyak 3 siri, iaitu Siri 198, 198 dan 200 untuk dikongsikan oleh Kelab Rakan Guru Bahasa Melayu (KRGBM) dan juga pembaca blog saya. Harap maklum.

En. Abdul Ghalib Yunus merupakan Munsyi Dewan dan boleh dilawati menerusi laman blog beliau http://www.agy7500.blogspot.com/

Tiada ulasan:

Catat Ulasan